Wprowadzenie

Rak anaplastyczny tarczycy to jedna z najbardziej agresywnych postaci nowotworów endokrynnych, która stanowi poważne wyzwanie diagnostyczne i terapeutyczne. Na egzaminie PES z chirurgii ogólnej w roku 2025 pojawiło się kontrowersyjne pytanie dotyczące zasad postępowania chirurgicznego w tym rzadkim, ale dramatycznym klinicznie schorzeniu. Poniżej omawiamy to trudne pytanie egzaminacyjne oraz jego uzasadnienie w świetle najnowszych wytycznych American Thyroid Association (ATA, 2021).

Treść pytania egzaminacyjnego

W jakiej sytuacji klinicznej można wykonać jedynie hemityreoidektomię w raku anaplastycznym tarczycy?

Uzasadnienie odpowiedzi

Zgodnie z wytycznymi American Thyroid Association for the Management of Anaplastic Thyroid Cancer (Bible i wsp., 2021), standardowym postępowaniem w przypadku resekowalnego raka anaplastycznego jest całkowita lub prawie całkowita tyreoidektomia z usunięciem zajętych węzłów chłonnych szyi. Celem zabiegu jest uzyskanie marginesów ujemnych (resekcja R0 lub R1), co wiąże się z dłuższym przeżyciem całkowitym.

Jednakże w określonych sytuacjach klinicznych dopuszcza się hemityreoidektomię, czyli jednostronne usunięcie płata tarczycy. Jak podkreślają autorzy wytycznych ATA:

„Although there are insufficient data regarding the outcome from thyroid lobectomy in patients with localized and resectable ATC…" American Thyroid Association — wytyczne postępowania w raku anaplastycznym tarczycy (Bible i wsp., 2021)

Oznacza to, że hemityreoidektomia może być uzasadniona wyłącznie wtedy, gdy można uzyskać radykalność onkologiczną (R0), a dalsze rozszerzenie zabiegu wiązałoby się z ryzykiem trwałego uszkodzenia ipsilateralnego nerwu krtaniowego wstecznego lub utraty przytarczyc.

Podsumowanie

Hemityreoidektomia w raku anaplastycznym tarczycy może być wykonana jedynie wtedy, gdy możliwe jest uzyskanie radykalnej resekcji (R0), a dalsze rozszerzenie zabiegu groziłoby trwałym uszkodzeniem ipsilateralnego nerwu krtaniowego wstecznego. To wyjątek od zasady, że w anaplastycznym raku tarczycy wykonuje się całkowitą tyreoidektomię. Zrozumienie tego niuansu było kluczowe na egzaminie PES z chirurgii ogólnej.